Fastfood in de polder?

De mogelijke komst van een McDonald’s naar Krimpen aan den IJssel, op het terrein van het voormalige eetcafé Breeka, houdt de gemoederen flink bezig. Afgelopen donderdag vergaderde de gemeenteraad uitgebreid over dit onderwerp, nadat zij was toegesproken door maar liefst zes insprekers die – niet verrassend – allemaal forse bezwaren hadden tegen de vestiging van deze fastfoodketen in wat vaak ‘de gezondste gemeente van Nederland’ wordt genoemd.

Maar waar komt deze twijfelachtige eretitel eigenlijk vandaan? Uit geen enkel onderzoek blijkt dat Krimpen de gezondste gemeente van Nederland ís. Het gaat om een jaren geleden uitgesproken ambitie van de wethouder Volksgezondheid, Hugo van der Wal van de SGP, die er destijds naar streefde Krimpen tot die status te verheffen.

En dan wil het toeval dat juist deze wethouder nu de komst van de McDonald’s moet verdedigen in de raad. Een pijnlijke spagaat, die hem door de insprekers dan ook fijntjes werd ingewreven. Want hoe geloofwaardig ben je als je als gemeente A zegt, maar B doet?

Het streven om het gezondste dorp van Nederland te worden is uiteraard lovenswaardig. Maar wie zulke ambities uitspreekt, wekt verwachtingen bij inwoners die niet waargemaakt kunnen worden. Je kunt als gemeentebestuur immers niet de komst van een restaurant blokkeren omdat je het niet eens bent met de inhoud van de menukaart. Daar ga je domweg niet over. Bovendien heb je als gemeente maar beperkte invloed op wat mensen individueel besluiten te eten. De vraag is dus gerechtvaardigd of het verstandig is om dit soort idealen zo publiekelijk uit te dragen. Vroeg of laat bijt je jezelf ermee in de staart.

De gemeenteraad werd geconfronteerd met een lastig dilemma. Vrijwel niemand stond te juichen bij de gedachte aan een McDonald’s in Krimpen. Maar ‘nee’ zeggen zou vrijwel zeker leiden tot een langdurige juridische procedure, waarvan de uitkomst onzeker is. McDonald’s heeft zijn huiswerk goed gedaan: de gevraagde afwijking van het bestemmingsplan is voorzien van een uitgebreide ruimtelijke onderbouwing. Als de gemeente dan weigert mee te werken, moet dat juridisch waterdicht onderbouwd zijn. Zo niet, dan maakt de rechter er gehakt van – om maar in voedseltermen te blijven.

Uiteindelijk ging de raad – schoorvoetend – akkoord met de voortgang van de procedure.

Ik ben naast raadslid natuurlijk ook gewoon inwoner van Krimpen. En als inwoner snap ik heel goed dat mensen niet blij worden van deze ontwikkeling. Zelf denk ik ook niet dat Krimpen er veel mooier of beter van wordt. Veel liever had ik een gezellig eetcafé teruggezien, zoals de Breeka ooit was. Maar elke ondernemer is vrij om een stuk terrein met horecabestemming te kopen en daarop een initiatief te starten. Daar gaat de gemeenteraad niet over.

Dat is soms lastig te begrijpen. Ik herinner me nog dat er jaren geleden brieven binnenkwamen van inwoners die vroegen wanneer er een Action naar Krimpen zou komen. Die is er inmiddels, maar daar had de gemeenteraad weinig mee te maken. Datzelfde geldt nu voor de McDonald’s.

Of de ophef terecht is, moet nog blijken. Natuurlijk maak ik me zorgen over het mogelijke extra zwerfafval bij de Surfplas of de Loet. Maar misschien valt het allemaal wel mee. Het zou niet de eerste keer zijn dat er vooraf veel rumoer is, terwijl de gevolgen uiteindelijk beperkt blijken.

Weet u nog hoe groot de ophef was toen de Big Bear werd verkocht aan een spirituele organisatie met Indiase wortels? Dat leidde zelfs tot een collegecrisis. Of toen de afrit bij het Koningin Wilhelminaplein werd afgesloten om het verkeer in Oud-Krimpen te verminderen? Ook daar hoor je inmiddels niemand meer over. En eerlijk is eerlijk: als inwoner van Oud-Krimpen kan ik niet anders dan concluderen dat het vooral positieve effecten heeft gehad.

Of die McDonald’s er nu komt of niet, één ding staat vast: hoeveel overlast het gaat veroorzaken hangt ook af van hoe wij ons gedragen. Het is gemakkelijk om met de vinger naar een fastfoodketen te wijzen, maar de omgeving schoonhouden begint bij onszelf. Als we echt waarde hechten aan een schone en prettige leefomgeving – of dat nu bij de Surfplas is of in het winkelcentrum – dan moeten we daar ook zelf naar handelen.